Chuyên gia bàn giải pháp cải thiện sức khỏe học sinh

Tại buổi sơ kết một năm thực hiện đề án "Bảo đảm dinh dưỡng hợp lý và tăng cường hoạt động động thể lực cho con nít, học trò, sinh viên" chiều 6/3 tại Hà Nội, Bộ Giáo dục và Đào tạo thông tin Việt Nam đang phải tranh đấu với gánh nặng kép. Tỷ lệ suy dinh dưỡng, thấp còi ở trẻ con ở mức cao, đặc biệt là ở khu vực khó khăn do bữa ăn còn thiếu cả số lượng và chất lượng. Trong khi đó, tình trạng ăn uống bất hợp lý, ăn thừa năng lượng thiếu dinh dưỡng khiến tỷ lệ trẻ thơ ở khu vực tỉnh thành bị thừa cân, béo phì gia tăng.

thầy thuốc Phạm Thị Quỳnh Nga (đại diện Tổ chức Y tế thế giới tại Việt Nam) cho rằng Bộ Giáo dục và Đào tạo cần nhiều hành động mạnh mẽ hơn nhằm cải thiện sức khỏe cho học trò, trong đó tăng thời lượng hoạt động thể lực cho các em trong trường học chứ không chỉ ngoại khóa. Bởi theo một khảo sát, chỉ hơn 19% học sinh từ 13 đến 17 tuổi tham gia vận động đủ 60 phút mỗi ngày và năm ngày mỗi tuần.

"Hiện, các hoạt động thể dục thể thao trong dài đã cải thiện lớn về chất lượng, giúp học trò hứng thú hơn. Điều này cần được phát huy", bà Nga nói.

Cũng theo bà Nga, Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Y tế cần làm tốt việc hướng dẫn, truyền thông giáo dục tới học sinh và cả phụ huynh, tỉ dụ tuyên truyền để học trò không uống nước ngọt nhiều, ăn nhiều rau, trái cây thay vì những đồ ăn chứa nhiều đường và muối. Những trường thực hiện bữa ăn học đường cũng cần để ý đến điều này để tạo nếp ăn uống cho học sinh.

thầy thuốc Phạm Thị Quỳnh Nga chia sẻ tại buổi sơ kết chiều 6/3. Ảnh: Bộ Giáo dục và Đào tạo

TS Bùi Thị Nhung (Viện Dinh dưỡng nhà nước) cho rằng việc giáo dục cho trẻ em lối sống lành mạnh và giáo dục thể chất qua các kênh rất quan yếu. Bà Nhung lấy ví dụ Nhật Bản, nhờ chương trình bữa ăn học đường và luật giáo dục dinh dưỡng, trẻ nít ở Nhật có lối sống năng động, lành mạnh. Người Nhật sống thọ cũng nhờ lối sống lành mạnh từ nhỏ. vì thế, Bộ Giáo dục và Đào tạo cần chú trọng vấn đề này.

Hiện Việt Nam khai triển phần mềm xây dựng thực đơn cân bằng dinh dưỡng nhưng ở các vùng khó khăn, với mức thu chỉ 10 đến 15 nghìn đồng mỗi bữa, theo bà Nhung, rất khó để thực hành một bữa ăn đủ năng lượng căn bản chứ chưa nói gì đến dinh dưỡng. Hơn nữa, ở nhiều trường tiểu học, viên chức nhà bếp không được tập huấn kỹ năng tốt, cơ sở nhà bếp chưa hoàn thiện. Nếu không khắc phục những điểm này, học sinh khó có được những bữa ăn an toàn.

Mặt khác, thừa cân, béo phì cũng liên quan đến những thực phẩm không lành mạnh nên cần có chính sách cấm tiếp thị, quảng cáo sản phẩm không tốt cho sức khỏe ở trong căng tin trường hay những khu vực quanh trường, tỉ dụ đồ chiên rán được bán tràn lan ở các cổng trường.

Ông Lê Quốc Tiến, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hải Phòng, nhận định nhiều trường học hiện tổ chức ăn bán trú nhưng thực tế không biết thế này đúng và đủ, công tác giáo dục thể chất còn lạc hậu, phần nào ảnh hưởng đến sự phát triển của học trò, sinh viên. nên chi, ông Tiến nhận định cần xây dựng thực đơn hợp trong các nhà trường và cải tiến chương trình học thể chất.

Ông Tiến thông tin thêm sắp tới Hải Phòng sẽ xây dựng hệ thống danh sách học sinh toàn tỉnh, mỗi em có một mã định danh, từ đó soát sức khỏe và theo dõi thẳng băng, thống kê xem mỗi năm có bao lăm em bị cận thị, gù lưng, béo phì, thừa cân.

Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo Phùng Xuân Nhạ phát biểu tại buổi sơ kết. Ảnh: Bộ Giáo dục và Đào tạo

tiếp nhận quan điểm chuyên gia, Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo Phùng Xuân Nhạ cho rằng để nâng cao sức khỏe, học trò cần được ngủ đủ giấc, ăn đủ dinh dưỡng, tăng cường vận động đặc biệt là các môn giúp tăng chiều cao.

"Những nguyên tố trên không cần mất nhiều tiền. tỉ dụ việc vận động, sân chơi, bãi tập không cần quá cầu kỳ. Điều quan trọng là thầy cô phải giúp học trò thấy tập thể thao là hữu ích, khiến các cháu thích vận động, tạo thành phong trào và trở nên lề thói suốt đời", ông Nhạ nói.

Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo cũng hy vọng Bộ Y tế sẽ nghiên cứu, xây dựng các tiêu chuẩn về dinh dưỡng đối với bữa ăn học đường, có menu hợp với từng vùng miền, lứa tuổi; Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp xây dựng, ban hành định mức, tiêu chuẩn của chế độ thể lực hiệp, xây dựng tài liệu hướng dẫn các bài tập nâng cao sức khỏe cho con trẻ, học trò.

Ngày 8/1/2019, Thủ tướng ký thông qua đề án đảm bảo dinh dưỡng hợp lý và tăng cường hoạt động thể lực cho trẻ nít, học trò, sinh viên để nâng cao sức khỏe, ngừa bệnh ung thư, tim mạch, đái tháo đường, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính và hen phế quản tuổi 2018-2025.

Đề án đặt mục tiêu đến năm 2025, chí ít 80% học sinh, 50% phụ huynh hiểu được lợi ích dinh dưỡng hợp lý và hoạt động thể lực đối với việc phòng các bệnh không lây nhiễm; chí ít 90% cơ sở giáo dục tổ chức bữa trưa bán trú; 100% trường mầm non, phổ biến theo dõi, đánh giá tình trạng dinh dưỡng của học sinh; 100% thực hành đầy đủ quy định về hoạt động thể lực, phấn đấu mỗi học trò, sinh viên hoạt động thể lực 60 phút một ngày.